Lò xo tôi lại

Chương 2: Lò xo tôi lại

Tui không dám hỏi.

Tui nghĩ có lẽ chú mệt. Sáu ngày làm không nghỉ, mắt chú đỏ ngầu, tối về cầm chén nước tay cũng run. Hay chú già rồi, quên. Hay chú cố tình. Mà cố tình thì để làm gì, tui không nghĩ ra.

Tối ngày thứ sáu, chú lắp xong cây tụ tiễn. Nó nằm trong lòng bàn tay chú, dài chưa tới một gang, ống đồng bóng như vàng, lẫy bằng thép xanh, bảy mũi tên ngắn xếp thành hàng trên tấm vải. Chú lắp một mũi, ngắm vào tấm ván mít dựng ở cuối lò, cách năm bước. Chú bóp lẫy.

Một tiếng "tách" khẽ như tiếng bẻ cọng rơm. Mũi tên cắm ngập vào tấm ván, run bần bật.

Chú bắn thêm một mũi nữa. Cũng ngập.

Rồi chú gỡ mũi tên ra, lau dầu cây tụ tiễn, gói nó vào miếng vải đen, đặt lên kệ. Chú nói với tui:

– Mai Tam gia tới, mày đưa cho ổng. Tao không muốn gặp ổng nữa.

Bữa cơm tối đó, chú ăn được nửa bát thì buông đũa, ngồi nhìn ngọn đèn dầu, rồi kể cho tui nghe một chuyện, lần đầu tiên.

– Hai mươi mốt năm trước, có một người tới đặt tao một bộ phi tiêu, mười hai cây. Nó nói nó đi săn cáo, cáo bắt gà nhà nó. Tao làm. Tao làm đẹp lắm, cây nào cũng cân, ném trúng con ruồi trên vách. – Chú ngừng một chút. – Mười ngày sau, ông thầy thuốc ở làng bên kia sông chết trên đường về nhà. Ổng không chịu bán ruộng thuốc cho một nhà quyền thế. Người ta đem cây phi tiêu tới cho tao coi, hỏi có phải đồ tao làm không. Tao nhìn là biết. Cái đuôi tao quấn chỉ kiểu của tao.

– Rồi sao chú?

– Rồi tao bỏ nghề. – Chú gắp cho tui miếng cá. – Ăn đi.

Tui ăn, mà nuốt không trôi. Tui hiểu vì sao chú không muốn gặp Tam gia nữa. Mà tui không hiểu, vì sao biết vậy rồi chú vẫn làm.

Chú buông đũa, đi nằm sớm. Ngọn đèn dầu bên buồng chú tắt trước cả ngọn đèn nhà hàng xóm.

Tui nằm trên chõng, trằn trọc tới nửa đêm. Tui nghĩ tới cái thùng nước giếng. Tui nghĩ tới lời chú: lò xo tôi nước giếng thì giòn, bắn được vài lần rồi gãy rắc. Mai Tam gia tới lấy. Ông ta sẽ thử. Ông ta sẽ bắn hai lần, ba lần, rồi cái lò xo gãy ngay trước mặt ông ta. Rồi ông ta sẽ nói gì? Ông ta sẽ nói Cù Đắc Trọng già rồi, làm hỏng. Hay ông ta sẽ nghĩ chú cố tình. Thuyền không ghé nữa. Ba trăm nóc nhà.

Tui nghĩ tới cái lò rèn này, cái tên Cù Đắc Trọng mà cả miền biển ai cũng nể. Tui nghĩ tới chú, sáu ngày đứng bên lò mà mắt đỏ ngầu.

Nửa đêm, tui dậy, thổi than lò.

Tui tháo cây tụ tiễn ra, cẩn thận như chú đã lắp, lấy cái lò xo ra. Tui nung nó lại, cho tới khi nó đỏ màu trái hồng chín như hồi chiều. Rồi tui ôm nó chạy ra sau nhà, nhúng vào cái lu nước mưa.

Xèo. Hơi nước bốc lên dưới trăng.

Tui lắp nó lại. Tay tui run, mồ hôi ướt hết lưng áo. Lắp xong, tui bắn thử một mũi vào tấm ván. Tách. Ngập. Tui gói nó lại vào miếng vải đen, đặt lên kệ y chỗ cũ, rồi đi nằm, tim đập thình thịch.

Tui nghĩ, mai chú dậy, chú sẽ không biết gì. Tam gia tới, thử bao nhiêu lần cũng không hỏng. Cái tên Cù Đắc Trọng vẫn là cái tên Cù Đắc Trọng.

Tui ngủ thiếp đi lúc gà gáy.

Sáng ra Tam gia tới. Tui đưa gói vải đen. Ông ta mở ra, ngắm nghía rất lâu, rồi đưa cho một người đi theo. Người này thử bắn ba mũi liền vào thân cây dừa trước sân. Ba mũi cắm thành một hàng thẳng tắp.

Tam gia gật gù, đặt lên đe một túi bạc nặng trịch, rồi đi.

Chú tui ngồi trong buồng, không ra.

Trưa, tui bưng cơm vào cho chú. Chú ngồi trên chõng, nhìn ra cửa sổ, nơi có thể thấy con sông và bến thuyền ở xa. Chú hỏi:

– Nó bắn mấy mũi?

– Dạ, ba mũi.

Chú tui quay phắt lại.

– Ba mũi? Mũi thứ hai không gãy?

Tui đứng sững.

– Dạ… không. Cả ba cắm thẳng hàng.

Lần đầu tiên trong đời tui thấy mặt chú trắng bệch như vậy.

– Lò xo đó tao tôi nước giếng, – chú nói chậm. – Tao tính kỹ. Thép đó bật được ba lần là gãy. Ở đây tao bắn hai. Nó thử một là đủ ba. Mũi kế tiếp, cái mũi nó nhắm vào ông khâm sai, lò xo phải gãy. Còn nếu nó thử nhiều hơn, gãy ngay trước mặt nó, thì tao chịu, tao nói tao già, tay run, làm hỏng.

Cái bát cơm trong tay tui rớt xuống đất, vỡ làm đôi.

— Hết chương 2 —