Năm 1994: Hai mươi cây chè

Chương 3: Năm 1994: Hai mươi cây chè

Mùa xuân năm 1994, hai thằng lính xuất ngũ đứng trên đồi trọc ở xóm Thanh Chi, mỗi thằng vác một bó cây chè con trên vai.

Thái Văn Đường, ba mươi sáu tuổi, gầy như cây sào, có vết sẹo mảnh đạn ở bắp chân. Phan Đình Khang, ba mươi sáu tuổi, thấp đậm, tai trái nghe không rõ từ hồi ở biên giới. Mười năm ở chung một đơn vị. Về quê, mỗi thằng được chia một mảnh đồi, hai mảnh liền nhau, đất đỏ khô cằn, cỏ tranh mọc kín.

– Ranh giới chỗ mô? – Khang hỏi, nói to vì tai kém.

Đường lấy cái cuốc vạch một đường trên đất đỏ, dài từ đỉnh đồi xuống tận gốc cây mít non ở chân dốc.

– Ni. Bên tê của mi, bên ni của tau.

Khang nhìn đường vạch, rồi nhìn bó chè con trên vai.

– Trồng một hàng chè làm ranh đi. Chè trung du, mấy chục năm không chết. Chừng nớ con cháu khỏi cãi nhau.

– Trồng bên mô? Bên mi hay bên tau?

Khang nghĩ một lúc. Rồi hắn đặt bó chè xuống, ngồi bệt xuống đất, móc trong túi áo ra một gói thuốc lào.

– Trồng giữa. Ngay trên vạch. Nửa gốc bên mi, nửa gốc bên tau. Hàng chè ni không phải của ai. Của chung.

Đường nhìn thằng bạn, rồi cũng ngồi xuống. Hai thằng chuyền nhau cái điếu cày làm bằng ống tre, kéo một hơi dài sòng sọc.

– Của chung thì lỡ mai mốt mình cãi nhau, ai nhận?

– Mình mà cãi nhau thì hàng chè ni làm chứng. – Khang nói. – Mà mi với tau cãi nhau răng được. Mười năm ở rừng còn không cãi nhau.

– Lỡ cãi thì răng?

Khang nghĩ một lúc rất lâu. Rồi hắn cười, cái cười hở mấy cái răng sún vì sốt rét rừng.

– Thì thằng mô nói "của chung" trước, thằng đó thắng.

Đường cũng cười. Hai thằng đứng dậy, cầm cuốc, đào hai mươi cái hố dọc theo đường vạch. Đào chính giữa, đúng trên vạch, mỗi hố một nửa bên này, một nửa bên kia. Trồng hai mươi cây chè con. Tưới bằng nước gánh từ khe suối dưới chân dốc, mỗi thằng gánh mười gánh.

Chiều xuống, nắng đỏ trên đồi trọc. Hai thằng ngồi trên bờ đất, nhìn hàng chè con lơ thơ, mỗi cây chỉ cao tới mắt cá chân.

– Mai mốt con tau với con mi mà lấy nhau, – Khang nói, – thì hàng chè ni làm sính lễ.

– Mi còn chưa có vợ.

– Thì mai mốt. Mi có con gái, tau có con trai. Hai đứa lấy nhau, hàng chè ni khỏi ranh giới chi nữa.

Đường không nói gì. Hắn nhìn hàng chè, rồi nhìn thằng bạn, rồi gật đầu.

Ba mươi hai năm sau, buổi sáng tháng Ba năm 2026, máy xúc dừng giữa không trung trên đồi chè Thanh Chương. Hai ông già đứng hai bên đoạn tường cuối cùng, nhìn nhau qua lớp bụi gạch.

Ông Khang, tai trái vẫn nghe không rõ, nói to, to đến mức cả đám người đứng xem đều nghe thấy:

– Hàng chè ni…

Ông Đường giơ tay lên, chặn lại.

– Để tau nói, – ông nói. Giọng ông khàn, run. – Bảy năm rồi. Để tau nói trước.

Ông bước qua đống gạch vỡ, đi tới chỗ hàng chè trung du, đặt bàn tay gầy guộc lên một gốc chè xù xì, gốc chè cao quá đầu người, đã ba mươi hai mùa hái.

– Của chung, – ông Đường nói.

Ông Khang đứng im. Rồi ông chống gậy, bước qua đống gạch, đi tới đứng cạnh ông Đường, đặt tay lên gốc chè bên cạnh.

– Mi thắng, – ông nói. – Bảy năm. Tau chờ mi nói câu đó bảy năm.

– Răng mi không nói trước?

– Tau nói trước thì tau thua. – Ông Khang cười, cái cười hở mấy cái răng sún. – Mà tau thua thì mi lại ân hận cả đời.

Hai ông già đứng đó, tay đặt trên hai gốc chè cạnh nhau. Không ai ôm ai. Đàn ông xứ Nghệ không ôm nhau trước mặt cả xóm.

Hoài đứng cạnh Lộc, nhìn hai ông bố. Cô cảm thấy tay Lộc chạm vào tay mình. Rồi cô thấy anh mở bàn tay ra. Trong lòng bàn tay anh là cái nhẫn bạc, đã xỉn màu, bảy năm nằm trong túi áo.

– Anh chờ thì anh chờ, – Lộc nói khẽ. – Anh nói rồi.

Hoài nhìn cái nhẫn. Rồi cô nhìn về phía hai ông bố. Ông Đường đã quay lại, đang nhìn hai đứa. Ông Khang cũng nhìn. Hai ông già không nói gì, chỉ đứng đó, tay vẫn đặt trên gốc chè.

Rồi ông Khang, tai kém, nói to, to đến mức anh tài xế máy xúc cũng nghe thấy:

– Đường ơi. Hàng chè ni hồi đó tau nói làm chi, mi còn nhớ không?

Ông Đường gật đầu. Nhớ.

Hoài đưa tay ra, để Lộc đeo cái nhẫn bạc vào ngón áp út. Nhẫn hơi rộng. Bảy năm, tay cô gầy đi.

Anh tài xế máy xúc ngồi trên cabin, nhìn xuống, gãi đầu, rồi tắt máy. Đoạn tường cuối cùng còn đứng đó, chưa phá. Mai phá cũng được.

— Hết —