Từ trưa tới chiều

Chương 3: Từ trưa tới chiều

Mười một giờ trưa, cỗ sáng xong. Tám mươi mâm, không ai với tay lấy cốc nước. Bà Cả đi một vòng các mâm, về bếp, đặt vào tay Thơm một phong bì, nói nhỏ: "Canh ngon. Ngon như cỗ ông Khải."

Thơm ngồi trên cái ghế đẩu cạnh bếp, cởi tạp dề, uống cốc nước chè xanh đã nguội. Bên kia giếng, đội Quyết đang chuẩn bị cỗ chiều. Thằng Hiển rửa lòng, Quyết đứng ninh nồi nước dùng mới. Anh đã thức từ ba giờ, chưa nghỉ phút nào.

Bà Cả ngồi xuống cạnh Thơm, đưa cho cô một miếng bánh phu thê.

– Con có biết vì sao năm ấy thằng Quyết bỏ bếp bố con không?

Thơm không trả lời.

– Bố con kể cho bà nghe, năm bố con ốm nằm viện tỉnh. – Bà Cả nói, giọng đều đều, như kể chuyện thời tiết. – Năm ấy mẹ thằng Quyết ốm, phải mổ, nhà nó không có tiền. Nhà ông Phó làng bên trả công nấu cỗ gấp đôi. Nhưng ông Phó không muốn thuê đội bố con nữa, vì năm trước có chuyện hiềm khích gì đó với nhau, bà không rõ. Thằng Quyết đến xin bố con. Bố con bảo nó đi đi, nhận lấy mối đấy, đằng nào mình cũng mất. Bố con còn giúp nó mua nồi.

Thơm cầm miếng bánh phu thê, quên ăn.

– Bố con dặn nó đừng nói với ai, người ta tưởng ông Khải đuổi học trò. Nó nghe lời. Nghe lời mười tám năm. – Bà Cả cười. – Cái thằng ấy, bố con bảo đúng một câu: lưỡi tốt mà miệng dở.

– Sao bà biết mà bà không nói?

– Bà già rồi, bà nói thì ai tin. – Bà Cả đứng dậy, phủi áo. – Với lại, bà đợi xem hai đứa có tự nói với nhau được không. Bà thuê hai đội nấu chung sân là có ý cả đấy.

Bà đi vào nhà. Thơm ngồi một mình, nhìn sang bên kia giếng.

Quyết vẫn đứng bên nồi nước dùng, thỉnh thoảng hớt bọt, thỉnh thoảng ngồi xổm xuống cời củi. Cô để ý anh chưa ăn gì từ sáng. Cả đội anh đã ăn cơm trưa ở góc bếp, riêng anh còn đứng.

Thơm múc một bát canh măng còn lại ở đáy nồi, thêm mấy viên mọc, rắc nhúm hành hoa, bưng sang.

Anh nhìn cái bát, rồi nhìn cô.

– Canh của nồi mặn đấy. – Cô nói. – Anh nếm xem cứu được chưa.

Anh cầm bát, đứng húp một hơi hết nửa. Rồi dừng lại.

– Còn thiếu một chút nấm hương. – Anh nói.

– Hết nấm hương từ năm giờ rồi.

– Thì thiếu. – Anh nói, và húp nốt, vét cả viên mọc cuối cùng. – Thiếu một chút mới biết đường mà nhớ.

Con Mến đứng sau lưng Thơm, khúc khích. Thơm quay lại lườm nó. Nó chạy biến ra giếng.

Cỗ chiều dọn xong lúc ba giờ rưỡi. Khách về. Hai đội rửa nồi, rửa mâm. Nước giếng lạnh buốt tay, hơi thở phả ra thành khói.

Thơm múc nước lên. Quyết đứng đợi bên kia thành giếng, tay cầm cái xô nhôm, đợi tới lượt.

– Anh Quyết.

Anh ngẩng lên. Lần thứ hai trong ngày.

– Mười tám năm trước, ở đầu ngõ nhà anh, tôi có nói mấy câu. – Thơm nói. – Câu nào cũng sai.

Anh nhìn cô. Gầu nước trong tay cô nhỏ giọt xuống thành giếng.

– Bà Cả kể à?

– Ừ.

– Bà Cả lắm chuyện. – Anh nói, nhưng khóe miệng anh giãn ra. – Mà Thơm nói cũng không sai hết. Có một câu đúng.

– Câu nào?

– Câu "đồ ăn cháo đá bát". – Anh nói. – Ông Khải cho tôi ăn tám năm. Tôi đi, ông còn mua nồi cho. Tôi không đá bát, nhưng tôi cũng chưa bao giờ về trả bát. Năm ông mất tôi đứng ở ngoài cổng, không dám vào thắp hương.

Thơm nhớ lại đám tang bố. Có một người đàn ông đứng ở ngoài cổng, dưới gốc nhãn, cả buổi chiều. Cô đã tưởng là người đi đường.

– Giờ vào được rồi. – Cô nói. – Rằm tháng Giêng nhà tôi có giỗ bố. Ba mươi mâm. Đội tôi thiếu người giã giò.

Quyết đặt cái xô nhôm xuống.

– Giã giò thì tôi giã được. Mà không lấy công đâu.

– Không lấy công thì thôi, tôi thuê đội khác.

– Thế lấy công bằng gì?

Thơm nghĩ một chút. Cô đổ gầu nước vào xô của anh, đầy tới miệng.

– Bằng mẹo củ cải. – Cô nói. – Với những mẹo khác bố tôi dạy anh mà không dạy tôi. Anh có mười tám năm để kể.

Bên kia sân, bà Cả đứng ở bậc thềm, khăn len quấn cổ, nhìn hai cái bóng bên thành giếng đổ dài trên nền gạch đỏ. Bà quay vào nhà, gọi với vào trong bếp:

– Mến ơi, cất cho bà một đĩa giò. Rằm tháng Giêng bà có việc phải đi ăn giỗ.

— Hết —