Nước lên một người

Chương 3: Nước lên một người

Hoằng đứng chết lặng. Tiếng gõ không phải tiếng vọng. Nó phát ra từ sâu bên trong vách đá, đục, chắc, như ai cầm một hòn đá gõ vào một hòn đá khác ở phía bên kia.

Gõ hai, nghỉ, gõ một. Người làng mình.

Anh nghĩ tới tiếng cười lúc nãy, tới cái giọng nói lại lời anh mà không biết gõ đá. Thứ kia biết tên, biết giọng, biết lời. Nhưng nó không biết tay người gõ vào đá. Còn tiếng gõ trong vách thì không gọi tên ai cả.

Anh nhặt một hòn đá dưới chân, gõ vào vách. Tay run, nhịp lệch. Anh hít thở, gõ lại. Cạch, cạch. Nghỉ. Cạch.

Một giây. Hai giây. Từ bên trong vách, tiếng gõ trả lại. Rồi nó dịch đi. Lần gõ thứ hai, nó vang lên ở chỗ vách cách anh chừng ba mét về bên trái. Lần thứ ba, xa thêm ba mét nữa, ở chỗ vách đá khuất sau một tấm rèm nhũ đá.

– Anh Hoằng, cái gì vậy? – Anh Vĩ thì thào.

– Người làng tôi. – Hoằng nói, và anh nghe giọng mình lạ hẳn đi. – Họ dẫn đường. Đi theo tôi. Bám vào nhau. Ai gọi gì cũng đừng trả lời.

Bốn người bám vai nhau, men theo bậc đá, lần theo tiếng gõ. Sau tấm rèm nhũ đá là một khe nứt hẹp, chỉ vừa một người lách nghiêng. Hoằng đã đi hang Gõ hàng trăm lần mà chưa bao giờ thấy khe này. Có lẽ nó bị nhũ đá che, có lẽ chưa ai để ý. Anh soi đèn vào. Khe nứt dốc lên, đá ẩm, có những chỗ như bậc thang ai đó đã đẽo.

Phía sau lưng họ, giọng gọi lại vang lên. Lần này không còn dịu dàng nữa. Nó gọi tên cả bốn người cùng lúc, bằng bốn giọng khác nhau, chồng lên nhau, the thé, vang khắp gian Chợ. Rồi tiếng nước ào ào, như có cái gì đang lội nhanh về phía họ.

– Đi! – Hoằng đẩy Mẫn lên trước. – Đừng ngoái lại!

Họ leo. Đá cứa rách tay, rách đầu gối. Tiếng gõ dẫn trước, cứ mấy mét lại vang lên một lần, gõ hai, nghỉ, gõ một, khi bên trái, khi bên phải, khi ngay trên đầu. Hoằng gõ trả mỗi lần, để nó biết họ còn đi theo. Phía sau, tiếng lội nước dừng lại ở chân khe nứt. Rồi một tiếng rít dài, như tiếng gió lùa qua một khe đá rất hẹp, nghe gần giống tiếng người khóc tức tưởi, vọng lên theo họ một quãng rồi tắt.

Không biết bao lâu sau, khe nứt mở ra thành một gian hang nhỏ, khô ráo, trần thấp. Ở cuối gian có một vệt sáng xám, mờ mờ. Ánh sáng ban ngày, lọt qua một kẽ đá trên cao.

Chị Ngát khóc oà. Mẫn ngồi phịch xuống đất.

Hoằng soi đèn quanh gian hang. Trên vách đá, ở tầm ngang mắt, có những vết khắc. Những vạch ngắn, khắc sâu bằng mũi dao hoặc mũi đá, xếp thành nhóm. Hai vạch, một khoảng trống, một vạch. Hai vạch, một khoảng trống, một vạch. Hàng chục nhóm như thế, chạy dọc vách, dẫn về phía kẽ sáng. Dưới nhóm cuối cùng, có mấy chữ khắc nguệch ngoạc: "Đào tiếp. 12 - 1972."

Và dưới chân vách, trong một hốc đá, là một đống đá vụn, mấy cái xẻng gãy cán, một cái đèn bão han gỉ, và một mảnh nón lá đã mục.

Hoằng đứng lặng trước những vết khắc ấy rất lâu. Ông nội anh từng kể, tháng Mười Hai năm bảy hai, một trận bom làm sập cửa ngách phía tây, sáu người làng bị kẹt trong đó. Cả làng đào suốt ba ngày, nghe tiếng gõ từ bên trong vọng ra, gõ hai, nghỉ, gõ một. Tới ngày thứ tư thì không nghe nữa. Người ta lập bàn thờ ở cửa hang, không bao giờ tìm được lối vào ngách ấy nữa.

Sáu người ấy đã không ngồi chờ. Họ đã đào. Đào lên, về phía ánh sáng. Họ đào tới đây, cách kẽ đá này chưa tới hai mét.

Hoằng trèo lên, dùng con dao đi rừng cạy những hòn đá cuối cùng quanh kẽ sáng. Đá ở đây đã nứt, mục, chỉ cần cạy là rơi. Nửa tiếng sau, kẽ đá đủ rộng cho một người chui qua. Bên ngoài là sườn núi, cây rừng ướt sũng, trời đang tạnh mưa, mây xám bay rất thấp.

Họ ra khỏi núi lúc năm giờ chiều.

Tối hôm ấy, đội cứu hộ của xã đã tập trung ở cửa hang, đang chờ nước rút. Người ta kéo bốn người xuống, quấn chăn, cho uống nước gừng. Chị Ngát gọi điện về cho con, khóc không nói được thành câu. Mẫn nằm vật trên cáng, ôm cái máy ảnh. Về sau, xem lại ảnh, cậu thấy những tấm chụp trong gian Chợ lúc một giờ chiều, tấm nào cũng có một vệt nhoè trắng ở miệng ngách bên phải, hình dáng không rõ. Cậu xoá hết, không cho ai xem.

Ba tháng sau, khi mùa mưa đã qua, Hoằng dẫn các cụ trong làng và cán bộ văn hoá xã vào gian hang nhỏ ấy, theo lối kẽ đá trên sườn núi. Người ta đưa được hài cốt sáu người ra khỏi núi, làm lễ, an táng ở nghĩa trang của xã. Hoằng đọc tên từng người trong buổi lễ. Ông nội anh đã mất từ năm năm trước, không kịp nghe.

Hôm đưa hài cốt ra, có một bà cụ sáu mươi bảy tuổi, bà Thự ở xóm Đình, nhất định đòi người ta cõng lên tận kẽ đá. Bà ngồi bệt xuống trước đống xẻng gãy, cầm mảnh nón lá mục lên, lật mặt trong ra. Trên vành nón, dưới lớp mốc, còn lờ mờ một chữ khâu bằng chỉ đỏ.

– Nón của mẹ tôi. – Bà nói. – Mẹ tôi khâu chữ tên mẹ vào mọi cái nón, sợ người ta cầm nhầm.

Bà kể, năm ấy bà mười ba tuổi. Bốn ngày đào ở cửa ngách, bà ngồi áp tai vào đá, nghe mẹ gõ. Đêm thứ ba, trong hang có tiếng mẹ bà gọi tên bà từ một ngách khác, dịu dàng lắm, bảo bà ra chỗ có nước mà đón mẹ. Bà đứng dậy định đi, ông nội Hoằng túm áo kéo lại, bảo: "Mẹ mày đang gõ ở đây, con ạ. Cái kia là cái biết gọi." Bà ngồi xuống. Sáng ngày thứ tư thì tiếng gõ tắt.

– Các cụ ngày trước bảo hang Gõ có cái biết gọi tên từ thời chưa ai vào ở. – Bà Thự nói. – Nó không làm gì được người. Nó chỉ gọi người xuống chỗ nước. Còn người làng mình thì biết gõ.

Cửa kẽ đá trên sườn núi, người làng xây bậc, đặt một cái bát hương bằng đá. Hoằng không dẫn đoàn khách nào vào hang Gõ nữa.

Nhưng có những chiều mưa rừng, anh vẫn một mình leo lên kẽ đá ấy, đặt tay lên vách, cầm một hòn đá nhỏ gõ vào.

Cạch, cạch. Nghỉ. Cạch.

Rồi anh đứng đợi. Lần nào cũng vậy, từ sâu trong lòng núi, một lúc rất lâu sau, có tiếng gõ trả lời. Anh không biết đó là ai. Có thể là những người anh đã đưa ra. Có thể là người khác, những người làng mình mà anh chưa biết tên.

Anh chỉ biết, trong hang, ai gõ đá thì phải gõ trả.

— Hết —