Sức nặng của một câu

Chương 2: Sức nặng của một câu

Sáng hôm sau, ngồi ăn bánh bèo ở hiên, tôi hỏi cậu Dực hôm qua làm gì.

– Đi dạy, – cậu nói. – Như mọi bữa.

– Trường làng bên đông học trò không cậu?

– Đông. Bốn chục đứa.

Lúc ấy con bé Xíu ngồi cạnh tôi, mồm còn dính mỡ hành, chen vào:

– Bữa qua con đi ngang trường, trường đóng cửa mà.

Cậu Dực đỏ mặt, gắt con bé đi chỗ khác chơi. Tôi im lặng ăn hết đĩa bánh bèo, không hỏi thêm.

Chiều ấy, tôi theo cậu Dực. Cậu khoác áo the, cầm ô, đi ra khỏi nhà lúc giờ Thìn như mọi ngày. Nhưng cậu không đi về phía trường làng. Cậu đi ra bến đò, ngồi dưới gốc đa, mở một cuốn sách ra đọc, ngồi như thế tới chiều. Tới giờ Thân thì gấp sách, cầm ô, đi về.

Trường làng đã giải tán hai tháng trước, vì ông hương sư bỏ tiền ra nuôi trường mất, con ông không muốn nuôi nữa. Cậu Dực mất việc. Cậu không dám nói với cha, người từng tự hào khoe khắp làng là con mình làm thầy đồ.

Đêm thứ hai ở nhà ông Cửu Lạc, con ma đè ngồi lên ngực mợ Dực.

Lần này nhẹ hơn. Mợ chỉ ú ớ một chút rồi tỉnh, ngồi khóc. Sáng ra tôi để ý ngón áp út tay trái của mợ có một vệt trắng nhạt, vệt da không bắt nắng, chỗ trước kia đeo nhẫn. Mợ giấu tay vào vạt áo. Chiều hôm trước, mệ Cửu hỏi cái nhẫn cưới đâu, mợ bảo tháo ra cất vì đi rửa chén sợ trầy.

Tôi đi một vòng chợ, ghé hiệu cầm đồ bên phố Gia Hội. Cái nhẫn vàng có khắc chữ "Dực", cầm mười ngày trước. Cái hiệu cầm đồ mà ba tháng trước nhà ông Cửu Lạc mua chiếc sập gụ.

Tôi không cần hỏi mợ cầm nhẫn để làm gì. Mười ngày trước là cuối tháng, là ngày cậu Dực lẽ ra phải mang tiền lương về đưa cha mẹ.

Đêm thứ ba, con ma đè ngồi lên con bé Xíu.

Nhẹ tới mức con bé chỉ trở mình, kêu "ơ" một tiếng, rồi ngủ tiếp. Sáng ra, mệ Cửu phát hiện cái chén men lam đời ông cố bị nứt một đường, giấu sau chạn bát. Mệ hỏi, con bé bảo con mèo làm. Nhà không nuôi mèo.

Tôi ngồi ở hiên, nhìn mưa, và lần đầu tiên trong đời làm thầy bùa, tôi nghĩ ra một cái luật.

Ai nói dối nặng nhất trong ngày, đêm ấy con ma đè ngồi lên ngực người ấy. Lời dối càng nặng, nó ngồi càng nặng.

Ông Cửu Lạc nói dối về đôi mắt. Tôi đã thử: tôi đặt một đồng xu trên bàn trà, ông với tay lấy, trật mất hai đốt ngón tay. Ông đang mù dần, mà vẫn khăng khăng mình đọc được chữ nhỏ, vì nếu nhận là mù thì cái chức trưởng họ phải giao cho em trai, người ông ghét. Cậu Dực nói dối chuyện mất việc. Mợ Dực nói dối chuyện cái nhẫn để che cho chồng. Con bé Xíu nói dối chuyện cái chén.

Năm người trong nhà, bốn người đã bị đè. Còn mỗi mệ Cửu.

Tôi ngồi ở hiên, và một ý nghĩ rất xấu chui vào đầu tôi. Với cái luật này, tôi có thể biết bí mật của từng người. Tôi có thể đi riêng tới từng người, nói nhỏ: tôi biết. Tôi có thể bán cái im lặng của tôi giá cao hơn hai lạng bạc nhiều.

Mười năm bán cái yên tâm, tôi biết người ta trả giá cho cái gì.

Tôi thử bắt đầu từ cậu Dực. Chiều ấy tôi ra bến đò, định ngồi xuống cạnh cậu dưới gốc đa, nói một câu bâng quơ về trường làng, rồi chờ xem mặt cậu biến sắc ra sao. Tôi đã nghĩ sẵn cả giá: một lạng bạc, cậu không có thì cậu đi vay.

Tới gần gốc đa thì tôi dừng lại.

Cậu Dực không ngồi một mình. Quanh cậu có ba đứa nhỏ áo vá, chân đất, đứa lớn nhất chừng mười tuổi, con mấy nhà chài sống dưới đò. Cậu viết chữ lên mặt đất bằng một que tre, từng nét một, đọc to, ba đứa nhỏ đọc theo. "Nhân chi sơ." Một đứa đọc sai, cậu không gắt, chỉ xóa đi viết lại. Hết một chữ, cậu rút trong tay nải ra ba củ khoai luộc, chia mỗi đứa một củ.

Tôi đứng sau gốc đa nhìn rất lâu. Rồi tôi quay về, không gặp cậu.

Mất việc hai tháng, không dám nói với cha, cậu vẫn ngày ngày khoác áo the ra khỏi nhà đúng giờ Thìn, cầm sách đi dạy. Chỉ là dạy không công, cho mấy đứa không ai dạy. Lời dối của cậu nặng thật. Nhưng cái cậu giấu dưới lời dối ấy không phải thứ tôi có thể đem ra bán.

Mệ Cửu bưng ra cho tôi một chén chè bột lọc, ngồi xuống cạnh tôi.

– Thầy có thấy chi không? – mệ hỏi.

– Thấy, – tôi nói. – Mai tui nói.

Đêm thứ tư, không ai bị đè.

Tôi nằm ở chái bên, thao thức đến gần sáng, chờ tiếng ú ớ. Không có. Sáng ra tôi hỏi khắp nhà, không ai thấy nặng ngực. Tôi nghĩ: hay là nó đi rồi.

Hay là hôm qua, cả nhà không ai nói dối.

Không phải. Hôm qua ông Cửu Lạc vẫn bảo mắt ông còn sáng. Cậu Dực vẫn khoác áo the đi ra bến đò. Có một người nói dối nặng hơn cả họ cộng lại, và con ma đè đang chờ người ấy ngủ trên đúng chỗ của nó.

Chiều hôm ấy, mệ Cửu bảo:

– Thầy ở đây bốn bữa rồi, chưa được ngủ cho đàng hoàng. Đêm ni thầy nằm sập ngoài gian giữa, mát. Tui với ôn sang buồng.

Tôi nhìn cái sập gỗ, nhìn mười hai vết khắc bị lá bùa che ở chân sập phía trong.

– Dạ, – tôi nói.

— Hết chương 2 —