Ba giờ sáng

Chương 3: Ba giờ sáng

Uẩn lấy cái máy đo laser trong túi áo ra. Anh không biết vì sao anh mang nó theo, có lẽ vì quen tay. Anh bấm, chĩa vào bờ bên kia cái hố. Màn hình hiện một con số: chín mét bốn. Anh chĩa xuống mặt nước ở góc nghiêng, đo được độ sâu lòng hố tới chỗ đáy đất bùn ước chừng ba mét rưỡi. Đủ dìm chết một người lớn. Một đứa bé sáu tuổi thì không có lấy một cơ hội.

Anh đứng thẳng dậy, nói to, át cả tiếng mâm:

– Bà con dừng lại! Đừng đi tiếp về phía đông nữa. Phía đông còn đầy hố bom, nước mưa đầy cả. Đêm tối đi tiếp là có người chết.

Một người cãi:

– Thằng nhỏ chạy theo con bê về phía đông. Không đi phía đông thì đi phía mô?

– Phía tây. – Uẩn nói. – Sườn đồi phía tây, giáp đường liên thôn. Chỗ bụi sim to nhất.

– Răng mi biết?

Uẩn không trả lời được câu đó bằng một lý lẽ nào mà người kỹ sư trong anh chấp nhận. Anh chỉ nói:

– Năm 1995 người ta tìm thấy tui ở đó.

Mạ anh đứng dưới chân đồi, chẳng biết đã lên từ lúc nào, lưng còng, tay cầm cây đuốc tre. Bà nói, không to, nhưng cả đám người đều nghe:

– Nghe thằng Uẩn. Đi phía tây.

Người ta quay lại. Cả đoàn hơn bốn chục người chậm rãi rút khỏi dải đồi phía đông, men theo đỉnh đồi, đi sang sườn tây. Tiếng mâm nồi vẫn gõ. Uẩn đi đầu, gõ cái mâm móp, mỗi bước một tiếng.

Gần ba giờ sáng, sương xuống dày. Sườn đồi phía tây không có hố bom, chỉ có những bụi sim già cao quá đầu người, gốc to bằng cổ tay. Uẩn đi qua từng bụi, soi đèn, gọi tên Đẹt. Rồi anh dừng lại trước bụi sim lớn nhất, chỗ có một tảng đá ong nhô lên như cái lưng trâu. Bụi sim ấy anh nhớ. Ba mươi mốt năm, nó to ra, nhưng hình dáng vẫn vậy, cái tảng đá ong vẫn vậy.

Anh quỳ xuống, vạch những cành sim ướt sương ra.

Thằng Đẹt ngồi trong đó, hai tay ôm đầu gối, mắt mở to nhìn anh. Quanh miệng nó tím ngắt màu sim, áo nó ướt sương nhưng người nó ấm. Dưới chân nó có một đống vỏ sim nhỏ, xếp gọn thành hình tròn.

– Cậu Uẩn. – Nó nói, giọng tỉnh như sáo. – O dặn con ngồi im. O bảo cậu biết chỗ.

Cậy lao tới, ôm lấy con, khóc rống lên như một đứa trẻ. Bà Diệu chống gậy lên sau, soi đèn vào miệng thằng bé, lẩm bẩm "ma cho ăn đất", đòi lấy nước móc ra. Uẩn giữ tay bà lại. Anh lấy ngón tay quệt khoé miệng thằng bé, đưa lên mũi ngửi. Không phải đất. Mùi sim chín, ngọt và chát, thứ mùi của mùa hè năm anh bảy tuổi.

Anh nhìn xuống chân thằng bé. Một chân còn dép tổ ong màu xanh. Chân kia trần, gan bàn chân sạch trơn, không một vết đất đỏ, như thể suốt đoạn đường hai cây số vòng qua đỉnh đồi, có ai đã bế nó trên tay. Người ta gõ mâm nồi loạn xạ, vui mừng, gọi nhau í ới khắp sườn đồi. Ai đó chạy về báo cho Huê.

Uẩn vẫn quỳ ở đó. Anh hỏi khẽ:

– O nào, Đẹt?

– O mặc áo nâu, tóc buộc chun. – Thằng bé đáp. – O dắt con đi, o không cho con đi về phía có nước. O hái sim cho con ăn. O bảo o đợi cậu lâu rồi mà cậu không về.

Sáng hôm ấy, uỷ ban xã cử người lên đồi cắm cọc, giăng dây quanh từng hố bom ở dải phía đông. Uẩn ở lại thêm ba hôm, mượn máy đo, vẽ một tấm sơ đồ đánh dấu mười một cái hố, cái nào đầy nước, cái nào sạt bờ. Anh gửi tấm sơ đồ lên xã, đề nghị lấp, hoặc ít nhất là rào lại. Ông phó chủ tịch xã đọc rồi bảo năm nay sẽ đưa vào kế hoạch.

Chiều thứ ba, trước khi về Vinh, Uẩn một mình mang cái mâm đồng lên đồi. Anh không gõ. Anh đi tới cái hố bom nơi ông Thản suýt chết đuối, giờ đã có cọc tre và dây thép gai giăng quanh. Anh đặt cái mâm xuống mép hố, lên trên một nắm hương đã thắp, và mấy cái kẹo lạc mạ gói cho.

– O ơi. – Anh nói. – Ba mươi mốt năm cháu không về thắp cho o nén hương nào. Cháu cứ bảo với mình là cháu tưởng tượng.

Gió đồi thổi qua, mùi sim chín, mùi đất đỏ sau mưa. Không có gì đáp lại. Anh ngồi đó tới khi hương tàn, rồi để cái mâm lại, xuống đồi.

Sáng hôm sau, lúc ra đầu ngõ đợi xe về Vinh, anh nghe mạ gọi giật lại từ sau nhà. Bà đứng ở chân đồi, tay ôm cái mâm đồng. Sáng sớm bà lên hái chè, thấy cái mâm nằm ngay đầu dốc, trên lối mòn dẫn về nhà, cách cái hố bom gần nửa cây số.

Trong lòng mâm, không còn kẹo lạc. Chỉ có bảy quả sim chín tím, xếp thành một vòng tròn quanh chỗ móp.

Mạ nhìn anh. Anh nhìn mạ. Rồi bà lấy vạt áo lau cái mâm, cất vào gầm chạn, bảo anh:

– Mạ nghĩ hoài, chừ mạ mới dám nói. O mi không giấu người, o mi giữ người. Lần sau mi về, mi lên đồi chơi với o mi một bữa. O mi buồn.

Xe khách bóp còi ở đầu ngõ. Uẩn xách ba lô ra, ngoái lại một lần. Trên đỉnh đồi sim, trong nắng sớm, có một vạt áo nâu thoáng qua giữa những bụi mua, rồi thôi.

— Hết —