Quả cầu trong đá

Chương 2: Quả cầu trong đá

– Mười hai nghìn năm – Hân nói, mắt dán vào màn hình máy đo. – Lớp thạch nhũ bọc quanh nó dày hai mươi tám phân. Ở hang này, thạch nhũ lớn chừng hai phần trăm mi-li-mét mỗi năm. Vậy là nó đã nằm ở đây ít nhất mười hai nghìn năm. Hồi đó biển còn thấp hơn bây giờ cả trăm mét, người ở vùng này còn sống trong hang, dùng rìu đá.

Năm người ngồi quanh quả cầu, đèn trên mũ chĩa vào nó như những người đi rừng ngồi quanh đống lửa. Tú đặt máy đo phóng xạ lên khoảng hở. Bình thường. Quyết đặt máy đo từ trường. Bình thường. Khang quay phim không ngừng nghỉ, miệng lẩm bẩm những câu sẽ đọc làm lời bình. Lượm để ý thấy tay anh ta run, không phải vì lạnh.

Lúc nghỉ ăn xôi ở hành lang thứ hai, Khang đã ngồi cạnh Lượm, kể chuyện mà không ai hỏi. Quỹ tài trợ của anh ta sắp đóng cửa. Ba năm nay không có dự án nào làm ra được một bộ phim đủ hay để kéo thêm tiền. Chuyến này là chuyến cuối. Nếu không có gì để quay, anh ta và mười bốn người trong quỹ sẽ mất việc, trong đó có một người vừa sinh con, một người đang nuôi mẹ chạy thận. Anh ta kể xong thì cười, bảo anh Lượm đừng để ý, người thành phố hay than.

Lượm không nói gì. Anh chia cho Khang một quả trứng luộc.

Giờ thì Lượm ngồi cách quả cầu hơi xa một chút, lưng dựa vào một cây măng đá, mắt nhìn trần hang. Năm nhịp một giọt. Một tiếng trước, ở khe đá, là bảy. Trên núi đang mưa to hơn. Có thể là mưa rất to.

– Chị Hân – anh nói – mình không ở lâu được.

– Anh Lượm, chỉ thêm một chút nữa thôi – chị nói, không ngẩng lên. – Tôi cần biết nó là gì.

– Năm nhịp – anh nói. – Tới ba nhịp là nước bắt đầu về khe đá. Tới hai nhịp là khe đá ngập. Mình không ra được.

Hân ngẩng lên nhìn anh. Chị biết anh đếm giọt. Cả đoàn biết. Nhưng Lượm thấy trong mắt chị có một thứ mà anh đã thấy ở nhiều nhà khoa học khác, cái thứ làm người ta quên đói, quên lạnh, quên cả sợ.

– Một tiếng – chị nói. – Cho tôi một tiếng.

Lượm nhớ lời mẹ dặn lúc sáng. Năm nhịp thì quay ra, đừng nể ai. Anh đã nghe theo lời ấy hai mươi năm, chưa lần nào sai. Hai mươi năm qua, anh đã từng kéo tay một ông giáo sư già đang mải chụp ảnh một bầy cá mù. Anh từng giằng cái búa địa chất khỏi tay một cậu nghiên cứu sinh đang đục mẫu, từng nói không với cả những người trả tiền gấp ba để đi thêm nửa tiếng. Lần nào anh cũng bị gọi là nhát. Lần nào anh cũng đưa được mọi người ra.

Nhưng lần này anh nhìn quả cầu ấm như da người nằm trong lòng đá, và anh cũng muốn biết nó là gì. Anh biết mình đang nể. Không phải nể chị Hân. Anh đang nể chính cái thứ trước mặt.

Anh tính trong đầu. Từ năm nhịp xuống ba nhịp, ở hang này, thường mất chừng một tiếng rưỡi. Từ ba nhịp xuống hai, chừng ba mươi phút. Bò qua khe đá mười hai mét mất ba phút. Một tiếng thì còn kịp, nếu mưa trên núi không to thêm.

– Một tiếng – anh nói. – Tôi đếm. Tôi bảo đi là đi ngay.

Quả cầu bắt đầu thay đổi vào phút thứ mười lăm.

Không ai chạm vào nó. Chỉ có ánh đèn của năm cái mũ bảo hộ chiếu vào nó liên tục, mỗi cái đèn tỏa ra một chút hơi ấm. Rồi Tú kêu lên. Máy đo nhiệt đặt trên khoảng hở cho thấy nhiệt độ của quả cầu đang tăng dần. Ba mươi hai độ. Ba mươi ba. Ba mươi tư.

Rồi nó rung.

Rung rất khẽ, khẽ tới mức phải áp tay lên mới thấy. Lớp thạch nhũ bọc quanh nó phát ra một tiếng ù ù trầm trầm, như tiếng một con mèo khổng lồ đang gừ gừ. Hân áp tai lên vách đá. Chị nhắm mắt.

– Nó đang phát ra âm thanh – chị nói. – Qua lớp vỏ. Tần số rất thấp, nhưng có nhịp.

Quyết đưa máy thu âm lại gần. Trên màn hình, một đường sóng âm hiện ra, lên xuống đều đặn. Rồi đường sóng ấy bắt đầu đổi hình. Nó không còn đều nữa. Nó bắt đầu có hình dạng, cao thấp, ngắn dài, như một thứ gì đó đang được đọc ra.

– Tôi chuyển sang tần số tai người nghe được – Quyết nói, tay run run bấm máy.

Khang thôi lẩm bẩm. Cả gian hang im phắc. Chỉ có tiếng giọt nước tách, tách trên trần, giờ đã dồn dập hơn. Bốn nhịp.

Cái loa nhỏ của máy thu âm phát ra một tiếng rè. Rồi tiếng gió. Tiếng gió thật, lùa qua một khe hở nào đó, rì rào. Rồi tiếng nước chảy. Rồi một tiếng gì đó giống như tiếng chim, cao vút, lanh lảnh, một loài chim mà không ai trong năm người từng nghe. Rồi tiếng lửa nổ lách tách. Rồi tiếng người.

Không ai nói gì. Tiếng người trong cái loa nhỏ không nói thứ tiếng nào họ hiểu. Nó là những âm thanh ngắn, khàn, có lúc cao lên như gọi nhau, có lúc trầm xuống như than thở. Có tiếng trẻ con khóc. Có tiếng ai đó cười.

– Nó ghi âm – Hân thì thào. – Cái thứ này... nó đã ghi lại âm thanh của hang này. Từ hồi đó. Mười hai nghìn năm trước.

Khang buông máy quay xuống. Lần đầu tiên trong cả chuyến đi, anh ta không quay.

– Ai đặt nó ở đây? – Tú hỏi, giọng run run.

Không ai trả lời được. Hân rọi đèn vào khoảng hở trên vỏ quả cầu, soi kỹ từng phân. Không có chữ, không có ký hiệu, không có một vết hàn, một con ốc. Chỉ có một mặt kim loại xám bạc nhẵn bóng, ấm như da người. Không có gì trên trái đất mười hai nghìn năm trước làm ra được nó. Không có gì trên trái đất bây giờ làm ra được nó.

– Có thể nó đến từ bên ngoài – chị nói chậm rãi, như sợ chính câu mình nói. – Một thiết bị thăm dò. Ai đó gửi đến để quan sát. Nó rơi xuống đây, hoặc được đặt ở đây, rồi cứ thế lắng nghe. Lắng nghe mãi. Cho tới khi đá vôi bọc kín nó và nó ngủ.

– Và đèn của mình đánh thức nó – Quyết nói.

Tách. Tách. Ba nhịp.

Lượm đứng bật dậy. Anh nghe thấy một âm thanh mà những người khác chưa nghe thấy. Không phải từ quả cầu. Từ phía khe đá. Một tiếng ùng ục, xa xa, như nồi nước sắp sôi.

– Chị Hân – anh nói, lần này to hơn. – Ba nhịp. Nước đang về khe đá. Mình phải đi ngay.

Hân nhìn anh, rồi nhìn quả cầu. Chị cắn môi. Lượm thấy chị đang cân giữa hai thứ: sự sống của năm người và một thứ mà cả loài người chưa từng thấy.

Khang lên tiếng trước. Anh ta đã đứng dậy, đã lôi từ trong ba lô ra một cái máy khoan lõi chạy pin, loại khoan để lấy mẫu đá.

– Mười phút – Khang nói. – Tôi khoan quanh lớp thạch nhũ, lấy nó ra. Nó to cỡ cái nồi, hai người khiêng được. Mình không thể bỏ nó lại đây, chị Hân. Nước về là nó lại chìm, có khi chục năm nữa mới có người tìm lại được hang này.

– Anh không được khoan – Lượm nói.

– Anh là người khuân đồ – Khang nói, không gay gắt, chỉ lạnh lùng. – Quyết định là của trưởng đoàn và của quỹ.

Anh ta bấm máy. Mũi khoan rít lên, chói tai, dội khắp gian hang. Anh ta bước về phía quả cầu.

Đúng lúc ấy, cái loa nhỏ của máy thu âm, vẫn đang phát tiếng của mười hai nghìn năm trước, phát ra một âm thanh khiến Lượm đứng sững lại như bị ai đóng đinh xuống đất.

Tiếng một người đàn bà hát.

— Hết chương 2 —